{"id":6947,"date":"2018-03-26T09:16:05","date_gmt":"2018-03-26T09:16:05","guid":{"rendered":"http:\/\/www.veritasfoundation.co.uk\/gazetaniedzielna\/?p=6947"},"modified":"2026-08-18T10:16:35","modified_gmt":"2026-08-18T09:16:35","slug":"beatyfikacja-sluzebnicy-bozej-hanny-chrzanowskiej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/2018\/03\/26\/beatyfikacja-sluzebnicy-bozej-hanny-chrzanowskiej\/","title":{"rendered":"Beatyfikacja Hanny Chrzanowskiej"},"content":{"rendered":"

\u017bYCIORYS B\u0141OGOS\u0141AWIONEJ HANNY CHRZANOWSKIEJ<\/span><\/span><\/strong><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

B\u0142ogos\u0142awiona Hanna Helena Chrzanowska<\/em><\/p>\n

Hanna Helena Chrzanowska urodzi\u0142a si\u0119 7 pa\u017adziernika 1902 roku w Warszawie. By\u0142a c\u00f3rk\u0105 znakomitego polonisty prof. Ignacego Chrzanowskiego i panny Wandy Szlenkier z rodziny zamo\u017cnych przemys\u0142owc\u00f3w, wyznania ewangelicko \u2013 augsburskiego. Dziewczynk\u0119 ochrzczono w ko\u015bciele parafialnym pw. \u015bw. Wojciecha w Wi\u0105zownej. Mia\u0142a starszego o dwa lata brata Bohdana. Przodkowie Hanny \u201epo mieczu\u201d, to w wi\u0119kszo\u015bci osoby wybitne, o historycznych nazwiskach. Spo\u015br\u00f3d krewnych najbardziej znani to; Henryk Sienkiewicz, Joachim Lelewel, i Jadwiga \u0141uszczewska psud. <\/span>\u201eDeotyma\u201d.<\/span>(1)<\/strong><\/span> Antenaci \u201epo k\u0105dzieli\u201d, to przemys\u0142owcy, mecenasi sztuki, pedagodzy oraz siostra matki zas\u0142u\u017cona piel\u0119gniarka, d\u0142ugoletnia dyrektorka Warszawskiej Szko\u0142y Piel\u0119gniarek, fundatorka szpitala dzieci\u0119cego w Warszawie Zofia Szlenkier\u00f3wna.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Mieszkaj\u0105cy w pa\u0142acu Szlenkierowie znani byli ze swej filantropii. Mieszkaj\u0105cy w zrujnowanym dworku na Podlasiu dziadkowie Chrzanowscy, znani byli w okolicy ze swej dobroczynno\u015bci, patriotyzmu i katolicyzmu. Ma\u0142a Hania po przeniesieniu si\u0119 rodzic\u00f3w do Krakowa, gdzie ojciec otrzyma\u0142 Katedr\u0119 Historii Literatury Polskiej na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim, ucz\u0119szcza\u0142a do szko\u0142y panny Oko\u0142owicz\u00f3wnej, przy ul. Pa\u0144skiej.<\/span>(2)<\/strong><\/span> W 1917 r. podj\u0119\u0142a nauk\u0119 w prywatnym, \u017ce\u0144skim gimnazjum realnym ss urszulanek w Krakowie . W 1920 r. zda\u0142a egzamin maturalny. Zafascynowana Legionami uko\u0144czy\u0142a kr\u00f3tki kurs piel\u0119gniarski prowadzony przez piel\u0119gniarki Ameryka\u0144skiego Czerwonego Krzy\u017ca, przydatny do piel\u0119gnowania \u017co\u0142nierzy, rannych w wojnie bolszewickiej. Hanna wraz z kole\u017cank\u0105 piel\u0119gnowa\u0142a ich w Klinice Chirurgicznej. <\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Od filozofii do piel\u0119gniarstwa<\/span><\/span><\/strong><\/p>\n

W tym te\u017c roku rozpocz\u0119\u0142a studia na Wydziale Filozoficznym UJ, kt\u00f3re przerwa\u0142a po zaliczeniu dw\u00f3ch semestr\u00f3w dla podj\u0119cia nauki w nowo otwartej Warszawskiej Szkole Piel\u0119gniarek, kt\u00f3ra powsta\u0142a dzi\u0119ki dotacjom Fundacji Rockefellera. Dyrektork\u0105 szko\u0142y by\u0142a wybitna piel\u0119gniarka ameryka\u0144ska Miss Helen Bridge. Po dwuletnim okresie nauki i uzyskaniu dyplomu, w 1925 r. otrzyma\u0142a Hanna roczne stypendium Fundacji Rockefellera, w zak\u0142adach s\u0142u\u017cby zdrowia we Francji. W okresie paromiesi\u0119cznego oczekiwania na wyjazd kontynuowa\u0142a przerwane studia na UJ, dzi\u0119ki czemu zaliczy\u0142a dwa lata studi\u00f3w humanistycznych. Program we Francji przygotowywa\u0142 stypendystki do pracy i nauczania piel\u0119gniarstwa spo\u0142ecznego, nowej dziedziny, kt\u00f3r\u0105 w Polsce dopiero nale\u017ca\u0142o organizowa\u0107. <\/span><\/span><\/p>\n

Po powrocie do kraju, zgodnie z umow\u0105 stypendialn\u0105 Hanna Chrzanowska podj\u0119\u0142a prac\u0119 jako instruktorka w Uniwersyteckiej Szkole Piel\u0119gniarek i Higienistek w Krakowie (USPiH). Prowadzi\u0142a praktyki uczennic w poradniach : dzieci\u0119cej, przeciwgru\u017aliczej i poradni dla ci\u0119\u017carnych. Wyk\u0142ada\u0142a Zdrowie Publiczne. Dyrektork\u0105 Szko\u0142y by\u0142a jej za\u0142o\u017cycielka, obecnie S\u0142u\u017cebnica Bo\u017ca, s. Magdalena Maria Epstein, dominikanka od 1930 r.<\/span>(3)<\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

W 1928 r. Chrzanowska wyjecha\u0142a do Belgii na miesi\u0119czne stypendium fundacji z zakresu higieny szkolnej. W drugiej po\u0142owie lipca przebywa\u0142a na d\u0142u\u017cszym leczeniu klimatycznym, kt\u00f3re ponawia\u0142a co pewien czas. W rodzinie panowa\u0142a opinia, \u017ce \u201eHanna ma s\u0142abe p\u0142uca\u201d. Okres od listopada 1931 do pa\u017adziernika 1933 to lata pracy na stanowisku asystentki dyrektorki warszawskiej szko\u0142y. Poczyni\u0142a w niej pierwsze pr\u00f3by wdro\u017cenia do programu szko\u0142y piel\u0119gniarstwa domowego. Prac\u0119 w szkole musia\u0142a przerwa\u0107 z powodu pogorszenia stanu zdrowia i konieczno\u015bci poddania si\u0119 rocznemu leczeniu klimatycznemu w Zakopanem. Kolejne leczenie przeby\u0142a w 1936 r. w Davos w Szwajcarii. W 1929 roku Chrzanowska zosta\u0142a redaktorem naczelnym miesi\u0119cznika \u201ePiel\u0119gniarka Polska\u201d, kt\u00f3ry redagowa\u0142a we wsp\u00f3\u0142pracy z piel\u0119gniark\u0105 Mari\u0105 Starowieysk\u0105.<\/span>(4) <\/strong><\/span>Pismo ukazywa\u0142o si\u0119 do sierpnia 1939 r. Chrzanowska zamieszcza\u0142a r\u00f3wnie\u017c swoje artyku\u0142y m.in. w pismach \u201eMi\u0142osierdzie Skargi\u201d, \u201eTr\u0105d choroba Bo\u017ca\u201d,\u201d Ks. Baudouin\u201d. Pracowa\u0142a w zespo\u0142ach przygotowuj\u0105cych programy szkolne, ustaw\u0119 o zawodzie, oraz pe\u0142ni\u0142a wa\u017cne funkcje w organizacji zawodowej.<\/span>(5)<\/strong><\/span> By\u0142a wsp\u00f3\u0142redaktork\u0105 podr\u0119cznika dla piel\u0119gniarek \u201eZabiegi piel\u0119gniarskie\u201d wydanego w 1938 r., wznawianego w kraju i za granic\u0105.<\/span>(<\/span>6)<\/strong><\/span> <\/span>W okresie mi\u0119dzywojennym pr\u00f3bowa\u0142a r\u00f3wnie\u017c swych si\u0142 literackich pod pseudonimem Agnieszka Osiecka. Wyda\u0142a dwie powie\u015bci oraz pozostawi\u0142a trzeci\u0105 w maszynopisie, bez okre\u015blenia czasu jej powstania.<\/span>(7)<\/strong><\/span> <\/span>W tych ksi\u0105\u017ckach bohaterki przechodz\u0105 g\u0142\u0119boki wewn\u0119trzny prze\u0142om w \u017cyciu i zwrot ku Bogu.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

\u201ePogotowie wobec wysiedlonych\u201d<\/span><\/span><\/span><\/strong><\/p>\n

Wybuch wojny zasta\u0142 Hann\u0119 w Warszawie. W bombardowanej Warszawie umiera ciotka Zofia Szlenkier\u00f3wna. Hanna pomaga\u0142a Zofii Na\u0142kowskiej i Poli Gojawiczy\u0144skiej opu\u015bci\u0107 miasto, wywo\u017c\u0105c je w\u0142asn\u0105 bryczk\u0105 do swojej rodziny. Z pocz\u0105tkiem pa\u017adziernika powr\u00f3ci\u0142a do Krakowa i podj\u0119\u0142a obowi\u0105zki w Sekcji Charytatywnej Obywatelskiego Komitetu Pomocy, utworzonego przez ks. metropolit\u0119 Adama Stefana Sapieh\u0119. Pracowa\u0142y razem z Mari\u0105 Starowieysk\u0105 oraz jej ciotk\u0105 R\u00f3\u017c\u0105 \u0141ubie\u0144sk\u0105. 6 listopada 1939 r. prof. Ignacy Chrzanowski zosta\u0142 aresztowany i wraz z innymi profesorami uczelni krakowskich wywieziony do Sachsenhausen, gdzie umar\u0142 w styczniu 1940 r. W tym samym czasie w Katyniu zosta\u0142 zamordowany jej brat, o kt\u00f3rym rodzina nie mia\u0142a wiadomo\u015bci. Hanna z matk\u0105, zmuszone zosta\u0142y przez Niemc\u00f3w do opuszczenia mieszkania w ci\u0105gu dw\u00f3ch godzin, zamieszka\u0142y przy ul. Radziwi\u0142\u0142owskiej.<\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Po utworzeniu Rady G\u0142\u00f3wnej Opieku\u0144czej( RGO ) i wcieleniu Sekcji Charytatywnej, Starowieyska i Chrzanowska obejmuj\u0105 kierownictwo Dzia\u0142u Opieki nad Uchod\u017acami i Wysiedlonymi.<\/span>(8)<\/strong><\/span> <\/span>Do ich obowi\u0105zk\u00f3w nale\u017ca\u0142o organizowane pomocy wysiedlonym, kierowanym do Krakowa w transportach, kt\u00f3rych liczba wzrasta\u0142a wraz z eskalacj\u0105 dzia\u0142a\u0144 wojennych. Przez krakowski dworzec kolejowy przemieszcza\u0142y si\u0119 t\u0142umy przejezdnych, szukaj\u0105cych bezpiecznych miejsc na terenie Generalnego Gubernatorstwa, jak r\u00f3wnie\u017c zorganizowane, konwojowane przez Niemc\u00f3w transporty. G\u0142\u00f3d, wszawica, czerwonka, tyfus, jaglica, gru\u017alica, rany i obra\u017cenia poniesione w dzia\u0142aniach wojennych, to problemy z jakimi codziennie boryka\u0142y si\u0119 piel\u0119gniarki. Najtrafniej okre\u015bli\u0142a to sama Chrzanowska i\u017c praca ta \u201eto nieustanne pogotowie wobec wysiedlonych\u201d. Organizowano zak\u0142ady opieku\u0144cze, noclegownie, domy dziecka. Chrzanowska osobi\u015bcie zajmowa\u0142a si\u0119 adopcj\u0105 sierot oraz poszukiwaniem rodzin zast\u0119pczych. Ukrywa\u0142a \u017cydowskie dzieci. <\/span>(9)<\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

W okresie Powstania Warszawskiego Hanna wsp\u00f3lnie z dr Jerzym Lebiod\u0105 oraz komendantk\u0105 Wojskowej S\u0142u\u017cby Kobiet Helen\u0105 Siuchni\u0144sk\u0105 organizowa\u0142y transporty lek\u00f3w, materia\u0142\u00f3w opatrunkowych do obozu w Pruszkowie.(10)<\/strong> W\u015br\u00f3d nich przemyca\u0142y fa\u0142szywe piecz\u0119cie i puste druki kenkart, przeznaczone na dokumenty dla zagro\u017conych powsta\u0144c\u00f3w.<\/span><\/span><\/p>\n

Po zako\u0144czeniu dzia\u0142a\u0144 wojennych Chrzanowska powr\u00f3ci\u0142a do pracy pedagogicznej w USPiH. W 1946 roku wyjecha\u0142a do Nowego Jorku na p\u00f3\u0142roczne stypendium UNRRA.(11)<\/strong> Program szkolenia nie by\u0142 dla Hanny ciekawy, stara\u0142a si\u0119 o program indywidualny. Uda\u0142o jej si\u0119 pozna\u0107 ameryka\u0144skie piel\u0119gniarstwo domowe, jego metodyk\u0119. Odwiedza\u0142a z afroameryka\u0144sk\u0105 piel\u0119gniark\u0105 ubogich chorych w nowojorskiej dzielnicy Harlem. Pojawienie si\u0119 w ich domach u\u015bmiechni\u0119tej przyjaznej bia\u0142ej kobiety stanowi\u0142o dla nich sensacj\u0119.<\/span><\/span><\/p>\n

Zaanga\u017cowanie religijne<\/span><\/span><\/strong><\/p>\n

Po powrocie do szko\u0142y, maj\u0105c przychylno\u015b\u0107 dyrektorki Anny Rydl\u00f3wny wdro\u017cy\u0142a do programu nauczania przedmiot Piel\u0119gniarstwo Domowe wraz z praktykami. Uczy\u0142a trudnej sztuki piel\u0119gnowania chorego w domu, wymagaj\u0105cej solidnej wiedzy fachowej, samodzielno\u015bci, bez oparcia lekarza, (co ma miejsce w szpitalach), oraz taktu i poszanowania praw gospodarza. Maj\u0105c na uwadze stron\u0119 duchow\u0105 pacjent\u00f3w, rozpocz\u0119\u0142a dzia\u0142alno\u015b\u0107 formacyjn\u0105 w\u015br\u00f3d piel\u0119gniarek. Organizowa\u0142a rekolekcje, dni skupienia, aby pog\u0142\u0119bi\u0107 ich \u017cycie religijne. <\/span>(12) <\/strong><\/span>M\u00f3wi\u0142a o powo\u0142aniu do piel\u0119gniarstwa: \u201eFakt naszego wyboru zawodu, nasza akceptacja s\u0142u\u017cby o ile jeste\u015bmy katolikami, to akceptacja powo\u0142ania przez Boga\u201d. M\u00f3wi\u0105c o etosie pracy piel\u0119gniarki cytowa\u0142a rachunek sumienia piel\u0119gniarki. Opracowa\u0142a Zagadnienia Etyczne w Piel\u0119gniarstwie Domowym, kt\u00f3re oparte s\u0105 na mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego. Sama pog\u0142\u0119bia\u0142a swoj\u0105 wiar\u0119 pod wp\u0142ywem duchowo\u015bci benedykty\u0144skiej, uczestnicz\u0105c w Opactwie Tynieckim nie tylko w nabo\u017ce\u0144stwach i obrz\u0119dach, ale staj\u0105c si\u0119 oblatk\u0105 tynieck\u0105. <\/span><\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Hanna wa\u017c\u0105ca dzieci przed 1930 – Archiwum Szko\u0142y<\/em><\/p>\n

Zaanga\u017cowanie religijne Chrzanowskiej, by\u0142o \u017ale widziane w szkole, zw\u0142aszcza, i\u017c pe\u0142ni\u0142a funkcje wicedyrektora. \u015arodowisko warszawskie okrzykn\u0119\u0142o j\u0105 kleryka\u0142k\u0105.(13)<\/strong> Bez rozg\u0142osu opu\u015bci\u0142a szko\u0142\u0119 w 1957r., obejmuj\u0105c stanowisko dyrektorki Szko\u0142y Neuropsychiatrycznej w Krakowie \u2013 Kobierzynie. Program nauczania i egzamin dyplomowy odby\u0142y si\u0119 bez zak\u0142\u00f3ce\u0144, zorganizowa\u0142a nab\u00f3r nowego rocznika. Otrzyma\u0142a nagrod\u0119 z okazji Dnia Kobiet. R\u00f3wnocze\u015bnie organizowa\u0142a r\u00f3wnie\u017c pielgrzymk\u0119 piel\u0119gniarek na Jasn\u0105 G\u00f3r\u0119. Jednak w\u0142adze o\u015bwiatowe poszukiwa\u0142y ju\u017c wcze\u015bniej nast\u0119pczyni ideologicznie zaanga\u017cowanej. Odpowiednia znaleziona kandydatka, dowiedziawszy si\u0119 o planach usuni\u0119cia Chrzanowskiej ze stanowiska, zrezygnowa\u0142a. Szko\u0142\u0119 w 1958r. zamkni\u0119to na dwa lata. <\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Hanna zapewne przeczuwaj\u0105c wydarzenia, r\u00f3wnocze\u015bnie zacz\u0119\u0142a z pomoc\u0105 ksi\u0119dza Karola Wojty\u0142y tworzy\u0107 opiek\u0119 piel\u0119gniarsk\u0105 przy parafiach, w oparciu o przygotowany wcze\u015bniej program. Spotka\u0142o si\u0119 to z uznaniem \u00f3wczesnego ksi\u0119dza arcybiskupa Eugeniusza Baziaka, oraz finansow\u0105 pomoc\u0105 infu\u0142ata Ko\u015bcio\u0142a Mariackiego ks. Ferdynanda Machaya. Praca trudna, aby przekona\u0107 proboszcz\u00f3w do zorganizowania punktu piel\u0119gniarskiego w parafii , u\u017cywa\u0142a argumentu :\u201e do chorego nie umytego i nie nakarmionego, S\u0142owo Bo\u017ce dociera z trudem lub nie dociera wcale\u201d . By\u0142a inicjatork\u0105 domowego hospicjum oraz opieki d\u0142ugoterminowej i terminalnej.<\/span>(14)<\/strong><\/span> <\/span>Do tej opieki r\u00f3wnie\u017c nawi\u0105zywa\u0142a w opracowanych przez siebie zagadnieniach etycznych. Napisa\u0142a podr\u0119cznik szkolny \u201ePiel\u0119gniarstwo w Otwartej Opiece Zdrowotnej\u201d, w 1960 r., wznawiany kilkakrotnie. Szkoli\u0142a siostry zakonne, organizuj\u0105c dla nich kilkumiesi\u0119czne kursy sanitarne, zako\u0144czone egzaminem i wydaniem \u015bwiadectwa, podpisanego przez ks. kardyna\u0142a Wojty\u0142\u0119. Jego za\u015b osobi\u015bcie zawioz\u0142a w okresie Wielkiego Tygodnia do dom\u00f3w trzydziestu czterech ob\u0142o\u017cnie chorych.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Rekolekcje z Karolem Wojty\u0142\u0105<\/span><\/span><\/strong><\/p>\n

Od 1964 roku rozpocz\u0119\u0142a organizacj\u0119 rekolekcji dla chorych w Domu Rekolekcyjnym oo Salwatorian\u00f3w w Trzebini.(15)<\/strong> Bardzo trudne logistycznie przedsi\u0119wzi\u0119cie w czasach, kiedy zdobycie w\u00f3zka inwalidzkiego by\u0142o nie lada wyczynem. Samochodami dysponowali tylko ludzie zamo\u017cni. Do obs\u0142ugi chorych opr\u00f3cz personelu fachowego, potrzeba by\u0142o m\u0142odych, silnych m\u0119\u017cczyzn. Dzisiaj w dobie r\u00f3\u017cnych udogodnie\u0144 higienicznych, zdj\u0119ta jest z piel\u0119gnuj\u0105cych cz\u0119\u015b\u0107 przykrych obowi\u0105zk\u00f3w, wtedy by\u0142o to wyj\u0105tkowo trudne. To rodzi\u0142o obawy r\u00f3wnie\u017c u chorych, pogodzonych ze swoj\u0105 niedol\u0105. Ale po pierwszym pobycie, chorzy z niecierpliwo\u015bci\u0105 oczekiwali nast\u0119pnego wyjazdu. Jedna z lekarek przewo\u017c\u0105c pacjenta do Trzebini, spostrzeg\u0142a, \u017ce m\u0119\u017cczyzna p\u0142acze. Kiedy zapyta\u0142a o pow\u00f3d, odpowiedzia\u0142 jej, \u017ce jedena\u015bcie lat nie widzia\u0142 deszczu, a w\u0142a\u015bnie tego dnia mocno pada\u0142o.<\/span><\/span><\/p>\n

Hanna z pomoc\u0105 K. Wojty\u0142y zainicjowa\u0142a dzia\u0142alno\u015b\u0107 wolontariatu. Do obs\u0142ugi turnus\u00f3w chorych zg\u0142aszali si\u0119 studenci, klerycy oraz inni ochotnicy. Do transportu, cz\u0119sto ze swoimi samochodami zg\u0142aszali si\u0119 lekarze, dziennikarze, ksi\u0119\u017ca, in\u017cynierowie. Organizacj\u0105 transportu zajmowali si\u0119 obecny S\u0142uga Bo\u017cy Jerzy Ciesielski oraz jego \u017cona Danuta. Chrzanowska odpoczywa\u0142a w\u0119druj\u0105c po g\u00f3rach i tam podziwiaj\u0105c dzie\u0142a Stw\u00f3rcy, modli\u0142a si\u0119, czyta\u0142a Pismo \u015bw. Z zapisk\u00f3w, z jej korespondencji, dowiadujemy si\u0119 jak dyskretn\u0105 by\u0142a Jej religijno\u015b\u0107. Na co dzie\u0144 \u017cy\u0142a Eucharysti\u0105 i Ewangeli\u0105. <\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Odesz\u0142a w opinii \u015bwi\u0119to\u015bci<\/span><\/span><\/span><\/strong><\/p>\n

Papie\u017c Pawe\u0142 VI uhonorowa\u0142 j\u0105 w 1965 r. orderem \u201ePRO ECCLESIA ET PONTIFICE.(16)<\/strong><\/span><\/span><\/p>\n

By\u0142a patronk\u0105 dziesi\u0119ciu szk\u00f3\u0142 piel\u0119gniarstwa w Polsce. Kocha\u0142a muzyk\u0119 Beethovena, s\u0142ucha\u0142a Pendereckiego, bywa\u0142a w teatrach i niekiedy w Piwnicy pod Baranami. Post\u0119puj\u0105ca choroba nowotworowa os\u0142abia\u0142a j\u0105. Przykuta do \u0142\u00f3\u017cka pami\u0119ta\u0142a o chorych, przekazuj\u0105c im sw\u00f3j skromny dobytek. Zmar\u0142a 29 kwietnia 1973 r. (w niedziel\u0119 Mi\u0142osierdzia Bo\u017cego), w opinii \u015bwi\u0119to\u015bci, a pogrzeb prowadzi\u0142 Ks. Kardyna\u0142 Karol Wojty\u0142a. Na cmentarzu przeczyta\u0142 jej list napisany dla piel\u0119gniarek, a nad trumn\u0105 zaintonowa\u0142 Magnificat. <\/span><\/span><\/span><\/p>\n

28 Kwietnia 2018 r. odb\u0119dzie si\u0119 beatyfikacja Hanny Chrzanowskiej, w \u0141agiewnikach pod Krakowem.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

[1] M. Korni\u0142\u0142owicz. Onegdaj. W \u2013 wa 1972r. s.240.<\/span><\/span><\/p>\n

[2] Obecnie ul. M. Curie – Sklodowskiej<\/span><\/span><\/p>\n

[3] Proces beatyfikacyjny s.Magdaleny Marii Epstein zosta\u0142 otwarty w 2007 r.<\/span><\/span><\/p>\n

[4] Maria Starowieyska, siostra B\u0142. Stanis\u0142awa Starowieyskiego, m\u0119czennika II wojny \u015bw., mia\u0142a du\u017cy wp\u0142yw na pog\u0142\u0119bienie<\/span><\/span><\/p>\n

\u017cycia religijnego Hanny Chrzanowskiej. By\u0142a \u017co\u0142nierzem AK, wi\u0119\u017aniark\u0105 obozu w Ravensbr\u00fcck<\/span><\/span><\/p>\n

[5] Polskie Stowarzyszenie Piel\u0119gniarek Zawodowych.<\/span><\/span><\/p>\n

[6] Podczas II wojny w Glasgow. Wsp\u00f3\u0142redaktorka, wybitna piel\u0119gniarka Teresa Kulczy\u0144ska.<\/span><\/span><\/p>\n

[7] Klucz niebieski 1934r, Krzy\u017c na piaskach 1938r., Trzecia niepublikowana \u2013 P\u0142on\u0105cy \u015bnieg<\/span><\/span><\/p>\n

[8] U\u017cywanie nazwy Wysiedleni by\u0142o zabronione, oficjalna nazwa to \u201ePrzesiedleni\u201d<\/span><\/span><\/p>\n

[9] W niepublikowanych wspomnieniach Anny Rydl\u00f3wny jest wzmianka o Domu Dziecka w Kochanowie. Z dokument\u00f3w<\/span><\/span><\/p>\n

archiwalnych wiadomo, \u017ce Hanna bardzo troszczy\u0142a si\u0119 o jego wyposa\u017cenie i dobre funkcjonowanie. Jest udokumentowane umieszczenie \u017cydowskiego ch\u0142opca u rodziny w rejonie Salwatora.<\/span><\/span><\/p>\n

[10] Jan Mas\u0142owski, Piel\u0119gniarki w II wojnie \u015bwiatowej,, W \u2013 wa 1976, s.53,56<\/span><\/span><\/p>\n

[11] United Nations Relief and Rehabilitation Aministration \u2013 administracja Narod\u00f3w Zjednoczonych ds Pomocy i Odbudowy.<\/span><\/span><\/p>\n

[12] Urz\u0105d ds Wyzna\u0144 mia\u0142 swoich informator\u00f3w, rekolekcje i dni skupienia nazwano nielegalnymi zebraniami piel\u0119gniarek. Do proboszcz\u00f3w goszcz\u0105cych skierowano pisma z pogr\u00f3\u017ckami.( kopie w Archiwum KSPiPP)<\/span><\/span><\/p>\n

[13] Wspomnienia dr Anny Ginalskiej, uczestniczki szkolenia dla instruktorek, prowadzonego przez H. Chrzanowsk\u0105<\/span><\/span><\/p>\n

[14] Wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142a z dr Stanis\u0142awem Kownackim, kt\u00f3ry na podleg\u0142ym sobie oddz. Chor\u00f3b Zaka\u017anych Szp. Im. St. \u017beromskiego umieszcza\u0142 terminalnie chorych pacjent\u00f3w. By\u0142 to zal\u0105\u017cek hospicjum \u015bw. \u0141azarza.<\/span><\/span><\/p>\n

[15] Nauki wyg\u0142aszali ksi\u0119\u017ca m. in. o. Karol Meissner, Leon Knabit, Adam Boniecki<\/span><\/span><\/p>\n

[16] \u201eZas\u0142u\u017cony dla Ko\u015bcio\u0142a i Papiestwa\u201d<\/span><\/span><\/p>\n

Helena Matoga<\/span><\/strong><\/span><\/span><\/p>\n

Wice-postulatorka sprawy Kanonizacyjnej Hanny Chrzanowskiej<\/em><\/span><\/span><\/p>\n

————————————————————————————————————<\/em><\/span><\/p>\n

KALENDARIUM PROCESU BEATYFIKACYJNEGO<\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

B\u0142ogos\u0142awiona Hanna Chrzanowska<\/em><\/p>\n

Kwiecie\u0144 1993 <\/strong><\/span>Po Mszy \u015bw. odprawionej w Bazylice oo Franciszkan\u00f3w przez \u015bp. ks. bpa Stanis\u0142awa Smole\u0144skiego, w XX rocznic\u0119 \u015bmierci w\u015br\u00f3d obecnych piel\u0119gniarek, chorych i ich opiekun\u00f3w pad\u0142 piel\u0119gniarski wniosek o podj\u0119cie stara\u0144 , o wszcz\u0119cie procesu beatyfikacyjnego Hanny Chrzanowskiej.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

4 grudnia 1995 <\/strong><\/span> Podczas wizytacji kanonicznej Parafii \u015bw. Miko\u0142aja w Krakowie przez ks kard. Franciszka Macharskiego, po spotkaniu z przedstawicielami S\u0142u\u017cby Zdrowia, Zarz\u0105d Katolickiego Stowarzyszenia Piel\u0119gniarek i Po\u0142o\u017cnych Polskich z jego prezesem Izabel\u0105 \u0106wiertni\u0105, duszpasterzem p1iel\u0119gniarek ks. Kazimierzem Kubikiem, zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do ksi\u0119dza kardyna\u0142a z pro\u015bb\u0105 o wszcz\u0119cie stara\u0144 zmierzaj\u0105cych do wyniesienia na o\u0142tarze Hanny Chrzanowskiej.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Marzec 1997 <\/strong><\/span> Biskupi polscy zebrani na 287 Konferencji Episkopatu Polski wyrazili pozytywn\u0105 opini\u0119 o stosowno\u015bci wszcz\u0119cia procesu.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Powo\u0142anie przez ks. kard. F. Macharskiego Komisji Historycznej pod przewodnictwem \u015bp. prof. dr Urszuli Perkowskiej.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Pa\u017adziernik 1998 <\/strong><\/span>Zako\u0144czenie prac Komisji Historycznej. Proboszcz parafii ks. pra\u0142at Antoni So\u0142tysik zwraca si\u0119 oficjalnym pismem do ks. kardyna\u0142a o otwarcie procesu beatyfikacyjnego Hanny Chrzanowskiej.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

3 listopada 1998 <\/strong><\/span>K<\/span>s. kard Franciszek Macharski otworzy\u0142 proces kanonizacyjny \u00a0S\u0142u\u017cebnicy Bo\u017cej Hanny Chrzanowskiej. W kaplicy Arcybiskup\u00f3w Krakowskich odby\u0142o si\u0119 zaprzysi\u0119\u017cenie cz\u0142onk\u00f3w Trybuna\u0142u Archidiecezjalnego.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Maj 1999 <\/strong><\/span> W ko\u015bciele \u015bw. Miko\u0142aja w ka\u017cda trzeci\u0105 \u015brod\u0119 miesi\u0105ca trwaj\u0105 modlitwy o wyniesienie na o\u0142tarze Hanny Chrzanowskiej. Jest to jednocze\u015bnie dzie\u0144 spotka\u0144 formacyjnych dla piel\u0119gniarek i po\u0142o\u017cnych.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Trwa\u0142y przes\u0142uchania \u015bwiadk\u00f3w \u017cycia i dzie\u0142a S\u0142u\u017cebnicy Bo\u017cej. Przes\u0142uchano ponad 70 os\u00f3b.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

30 grudnia 2002 <\/strong><\/span> Uroczyste \u00a0zamkni\u0119cie procesu beatyfikacyjnego na szczeblu diecezjalnym, S\u0142u\u017cebnicy Bo\u017cej Hanny Chrzanowskiej przez ks. kard. Franciszka Macharskiego.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

30 stycznia 2003 <\/strong><\/span> Przekazanie dokument\u00f3w procesowych do Kongregacji ds Kultu \u015awi\u0119tych przy Stolicy Apostolskiej. Postulatorem rzymskim procesu beatyfikacyjnego zosta\u0142 wybrany \u00a0ks. Mieczys\u0142aw Niepsuj z Watykanu.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

30 wrze\u015bnia 2015 <\/strong><\/span> Podczas audiencji w Watykanie dla prefekta Kongregacji Spraw Kanonizacyjnych kard. Angelo Amato, Papie\u017c Franciszek potwierdzi\u0142 dekrety o heroiczno\u015bci cn\u00f3t S\u0142ug Bo\u017cych ks. Franciszka Blachnickiego i piel\u0119gniarki Hanny Chrzanowskiej.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

6 kwietnia 2016 <\/strong><\/span>Doczesne szcz\u0105tki Czcigodnej S\u0142u\u017cebnicy Bo\u017cej zosta\u0142y przeniesione z Cmentarza Rakowickiego do krypty w ko\u015bciele \u015bw. Miko\u0142aja w Krakowie przy ul. Kopernika 9<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

7 lipca 2017 <\/strong><\/span> Zatwierdzenie przez Papie\u017ca Franciszka dekretu beatyfikacyjnego S\u0142ugi Bo\u017cej Hanny Chrzanowskiej. Podstaw\u0105 by\u0142o uznanie cudu za przyczyn\u0105 S\u0142ugi Bo\u017cej.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

7 grudnia 2017 <\/strong><\/span> W<\/span>ydanie Dekretu przez ks. Arcybiskupa Metropolit\u0119 Krakowskiego Marka J\u0119draszewskiego powo\u0142uj\u0105cego Komitet Organizacyjny dla przygotowania uroczysto\u015bci beatyfikacyjnej. <\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

28 kwietnia 2018 <\/strong><\/span>Beatyfikacja Hanny Chrzanowskiej w \u0141agiewnikach.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

—————————————————————————————————————<\/p>\n

<\/span><\/p>\n

KAZANIE KARD. KAROLA WOJTY\u0141Y<\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

wyg\u0142oszone podczas pogrzebu
\nB\u0142ogos\u0142awionej Hanny Chrzanowskiej, 2 maja 1973 r.<\/strong><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

„Niech Ksi\u0105dz Arcybiskup powie im, \u017ce fakt mojego odej\u015bcia w niczym nie mo\u017ce umniejszy\u0107 ich zapa\u0142u; \u017ce ja im tylko pomog\u0142am, a teraz musz\u0105 si\u0119 trzyma\u0107 same naszej linii piel\u0119gnowania ludzi w ich psychofizycznym ca\u0142okszta\u0142cie; s\u0142u\u017cenia prost\u0105 obs\u0142ug\u0105, umiej\u0119tn\u0105, m\u0105dr\u0105, ale w\u0142a\u015bnie prost\u0105. Niech si\u0119 trzymaj\u0105 razem, niech stanowi\u0105 jedno, niech si\u0119 ciesz\u0105 rado\u015bci\u0105 z mi\u0142osierdzia \u2013 jak m\u00f3wi \u015bw. Pawe\u0142; ale niech te\u017c \u2013 jak On zaleca \u2013 p\u0142acz\u0105 z p\u0142acz\u0105cymi.”<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Pogrzeb Hanny Chrzanowskiej z udzia\u0142em kard. Karola Wojty\u0142y<\/em><\/p>\n

Odczyta\u0142em kilka zda\u0144 z listu, kt\u00f3ry Pani Hanna skierowa\u0142a do mnie w r. 1966, kiedy by\u0142a na operacji: 13. XII 66; i wtedy ju\u017c liczy\u0142a si\u0119 powa\u017cnie z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 odej\u015bcia. Ten list otrzyma\u0142em dopiero po jej \u015bmierci. Wr\u0119czono mi go z wyra\u017anym \u017cyczeniem Chorej, a\u017cebym po \u015bmierci dopiero ten i drugi jej list odczyta\u0142.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Odczyta\u0142em. A to, co nale\u017cy do wszystkich tutaj zgromadzonych, to z tego listu odczyta\u0142em teraz g\u0142o\u015bno. \u2013 I my\u015bl\u0119, \u017ce to jest zasadnicza, istotna cz\u0119\u015b\u0107 tego wszystkiego, co m\u00f3g\u0142bym nad t\u0105 trumn\u0105 powiedzie\u0107. Zasadnicza i istotna. Wiem, \u017ce bardzo trudno by\u0142oby m\u00f3wi\u0107 o niej. I chyba lepiej, \u017ce ona mi to u\u0142atwia. To jest zarazem jaka\u015b prawda o chrze\u015bcijaninie. To jest ta prawda, kt\u00f3r\u0105 wyrazi\u0142 sob\u00f3r m\u00f3wi\u0105c, \u017ce \u017cycie chrze\u015bcija\u0144skie jest z natury swojej apostolskie; \u017ce wszyscy chrze\u015bcijanie na r\u00f3\u017cne sposoby maj\u0105 doprowadza\u0107 \u015bwiat do Chrystusa. Wi\u0119c kiedy odchodz\u0105 z tego \u015bwiata, tak jak ona odesz\u0142a, to chyba powinni \u2013 tak jak ona uczyni\u0142a w tych s\u0142owach \u2013 przekaza\u0107 swoje pos\u0142annictwo.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

W\u0142a\u015bnie to chcemy tutaj nad t\u0105 trumn\u0105 przede wszystkim wyrazi\u0107 i przede wszystkim odebra\u0107. I c\u00f3\u017c jeszcze?<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Je\u017celi tak wolno powiedzie\u0107, to powiem: dzi\u0119kujemy Ci, Pani Hanno za to, \u017ce by\u0142a\u015b w\u015br\u00f3d nas; \u017ce by\u0142a\u015b taka, jaka by\u0142a\u015b. Dzi\u0119kuj\u0105 Ci za to chorzy, dzi\u0119kuj\u0105 Ci za to opiekunki chorych, siostry zakonne, piel\u0119gniarki, m\u0142odzie\u017c akademicka \u2013 ca\u0142y Ko\u015bci\u00f3\u0142 krakowski. Dzi\u0119kuj\u0119 Ci za to jako biskup pomocniczy Ko\u015bcio\u0142a krakowskiego. By\u0142a\u015b dla mnie ogromn\u0105 pomoc\u0105 i oparciem.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

A raczej dzi\u0119kujemy Bogu za to, \u017ce by\u0142a\u015b w\u015br\u00f3d nas, taka jaka by\u0142a\u015b, z t\u0105 Twoj\u0105 wielk\u0105 prostot\u0105, dobroci\u0105, z tym wewn\u0119trznym spokojem, a zarazem z tym wewn\u0119trznym \u017carem; \u017ce by\u0142a\u015b w\u015br\u00f3d nas jakim\u015b wcieleniem Chrystusowych b\u0142ogos\u0142awie\u0144stw z Kazania na G\u00f3rze; zw\u0142aszcza tego, kt\u00f3re m\u00f3wi: „B\u0142ogos\u0142awieni mi\u0142osierni\u2026” \u017be by\u0142a\u015b jak\u0105\u015b zapowiedzi\u0105 tych ostatnich s\u0142\u00f3w, kt\u00f3re us\u0142yszymy wszyscy \u2013 Ty je ju\u017c us\u0142ysza\u0142a\u015b; chyba szczeg\u00f3lnie w tych ostatnich s\u0142owach uwydatni\u0142 Pan Jezus to: „\u2026by\u0142em chory, a zaopiekowali\u015bcie si\u0119 mn\u0105.” By\u0142em chory naprz\u00f3d w r\u00f3\u017cnych klinikach i szpitalach Krakowa; by\u0142em chory w r\u00f3\u017cnych domach, na poddaszach i w suterenach; by\u0142em chory i cz\u0119sto ca\u0142ymi tygodniami zapomniany od ludzi \u2013 znalaz\u0142a\u015b mnie albo sama, albo przez Twoje siostry, zaopiekowa\u0142a\u015b si\u0119 mn\u0105\u2026<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Dzi\u0119kujemy Panu Bogu za to \u017cycie, kt\u00f3re mia\u0142o tak\u0105 wymow\u0119, kt\u00f3re pozostawi\u0142o nam takie \u015bwiadectwo: tak bardzo przejrzyste, tak bardzo czytelne. I dzi\u0119kujemy tak\u017ce za t\u0119 \u015bmier\u0107, kt\u00f3rej po ludzku nie chcieli\u015bmy, bo nam by\u0142a\u015b bardzo potrzebna. Ale ufamy, \u017ce przysz\u0142a w sam czas, i patrzyli\u015bmy na to, jak si\u0119 zbli\u017ca\u0142a, i rozmawiali\u015bmy z Tob\u0105 i podziwiali\u015bmy t\u0119 wielk\u0105 Twoj\u0105 dojrza\u0142o\u015b\u0107 do tego, a\u017ceby odej\u015b\u0107 maj\u0105c tak bardzo g\u0142\u0119boko serce wro\u015bni\u0119te w tylu ludzi; do tego, a\u017ceby odej\u015b\u0107, do tego, a\u017ceby si\u0119 spotka\u0107\u2026 – Dlatego dzi\u0119kujemy Panu Jezusowi r\u00f3wnie\u017c za t\u0119 Twoj\u0105 \u015bmier\u0107.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Bo chocia\u017c jest ona dla nas wielk\u0105 strat\u0105, to ufamy, \u017ce nadal b\u0119dziesz my\u015bla\u0142a o wszystkich chorych Krakowa i archidiecezji, a tak\u017ce i poza Krakowem i poza archidiecezj\u0105; i o wszystkich Twoich siostrach, o tych wszystkich piel\u0119gniarkach, piel\u0119gniarstwie parafialnym, kt\u00f3re tak wspaniale organizowa\u0142a\u015b w naszym Ko\u015bciele.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

I dlatego my\u015blimy z ufno\u015bci\u0105 o przysz\u0142o\u015bci Twojego dzie\u0142a w\u015br\u00f3d nas. A nade wszystko my\u015blimy z ufno\u015bci\u0105, z nadziej\u0105 o tej Twojej tera\u017aniejszo\u015bci, kt\u00f3ra si\u0119 zacz\u0119\u0142a razem ze \u015bmierci\u0105 i poprzez \u015bmier\u0107, do kt\u00f3rej wesz\u0142a\u015b tak przygotowana, tak w\u0142a\u015bciwie bardzo pragn\u0105ca ju\u017c odej\u015b\u0107\u2026<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Z tymi uczuciami otaczamy Twoj\u0105 trumn\u0119. Modlimy si\u0119 za Ciebie, a\u017ceby \u015bwiat\u0142o\u015b\u0107 wiekuista \u015bwieci\u0142a Ci, a\u017ceby\u015b znalaz\u0142a wieczny odpoczynek, a\u017ceby si\u0119 wype\u0142ni\u0142o do ko\u0144ca Twoje powo\u0142anie; a\u017ceby\u015b spotka\u0142a Tego, kt\u00f3rego tak bardzo pragn\u0119\u0142a Twoja dusza poprzez wszystkie pragnienia \u017cycia na ziemi.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

I z t\u0105 my\u015bl\u0105 te\u017c, po zako\u0144czeniu Naj\u015bwi\u0119tszej Ofiary, otoczymy Twoj\u0105 trumn\u0119 w modlitwie, a potem odprowadzimy j\u0105 na cmentarz, a\u017ceby tam spocz\u0119\u0142a, i \u017ceby tam spoczywaj\u0105c na ziemi, pozwala\u0142a Ci oczekiwa\u0107 dnia zmartwychwstania, do kt\u00f3rego przygotowywa\u0142a\u015b swoj\u0105 dusz\u0119 i cia\u0142o przez ca\u0142e Twoje \u017cycie, przez ca\u0142e Twoje pos\u0142ugiwanie, do kt\u00f3rego przygotowywa\u0142a\u015b i siebie i nas.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Niech b\u0119d\u0105 dzi\u0119ki Bogu mi\u0142osiernemu za Twoje \u017cycie; niech nagrod\u0105 Twoj\u0105 b\u0119dzie sam Pan; niech promieniowanie Twojej pos\u0142ugi trwa w\u015br\u00f3d nas i wszystkich nas nieustannie poucza, jak s\u0142u\u017cy\u0107 Chrystusowi w bli\u017anich. Amen.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

KAROL KARDYNA\u0141 WOJTY\u0141A <\/span><\/span><\/span><\/p>\n

ARCYBISKUP-METROPOLITA KRAKOWSKI<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Tekst kazania za: <\/span>Tygodnik Powszechny<\/em><\/span> <\/span>(1973), nr 25, s. 3.<\/span>
\n<\/span><\/span><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

28 kwietnia 2018, Sanktuarium Mi\u0142osierdzia Bo\u017cego w \u0141agiewnikach pod Krakowem<\/p>\n","protected":false},"author":1435,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[86],"tags":[],"class_list":["post-6947","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-artykuly-pl","no-post-thumbnail"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6947","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1435"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6947"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6947\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":49754,"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6947\/revisions\/49754"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6947"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6947"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6947"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}