{"id":42877,"date":"2011-05-24T16:13:45","date_gmt":"2011-05-24T15:13:45","guid":{"rendered":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/2011\/05\/24\/benedyktynskie-dzielo-ojca-bazylego-2\/"},"modified":"2026-07-21T10:34:55","modified_gmt":"2026-07-21T09:34:55","slug":"benedyktynskie-dzielo-ojca-bazylego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/2011\/05\/24\/benedyktynskie-dzielo-ojca-bazylego\/","title":{"rendered":"Benedykty\u0144skie dzie\u0142o ojca Bazylego"},"content":{"rendered":"

Jest to rozszerzona wersja artyku\u0142u zamieszczonego w „Tygodniku Powszechnym” (Krak\u00f3w), 4 lipca 1999 r.<\/em><\/p>\n

Pogrzeb arcybiskupa Westminsteru, kardyna\u0142a Basila Hume\u2019a w katedrze westminsterskiej w Londynie, by\u0142 wymown\u0105 manifestacj\u0105 uczu\u0107 czci i wdzi\u0119czno\u015bci, jakimi darzony by\u0142 on w spo\u0142ecze\u0144stwie brytyjskim. Zgodnie z miejscow\u0105 tradycj\u0105, uroczysto\u015b\u0107 ta by\u0142a dzi\u0119kczynieniem Bogu za \u017cycie kardyna\u0142a Hume\u2019a i jego pos\u0142ug\u0119 dla Ko\u015bcio\u0142a, a jednocze\u015bnie dla kraju.<\/p>\n

\"\"<\/a>

Gr\u00f3b kardyna\u0142a Basila Hume’a w katedrze westminsterskiej w Londynie. Fot. S\u0142awek Fiedkiewicz<\/p><\/div>\n

W wypowiedziach po\u017cegnalnych podkre\u015blono, \u017ce kardyna\u0142, kieruj\u0105c przez 23 lata Ko\u015bcio\u0142em katolickim w Anglii i Walii, wzmocni\u0142 jego to\u017csamo\u015b\u0107 i ugruntowa\u0142 jego miejsce w \u017cyciu publicznym Wielkiej Brytanii.<\/p>\n

Kiedy na wiosn\u0119 1976 roku opat benedyktyn\u00f3w z Ampleforth, w p\u00f3\u0142nocnej Anglii, George Basil Hume, nieoczekiwanie dla siebie mianowany arcybiskupem Westminsteru czyli zwierzchnikiem Ko\u015bcio\u0142a katolickiego w Anglii i Walii, obejmowa\u0142 sw\u0105 katedr\u0119, powiedzia\u0142 wyra\u017anie, jak widzi sw\u0105 now\u0105 pos\u0142ug\u0119. M\u00f3wi\u0142, \u017ce by\u0107 biskupem to nie tyle zaszczyt, co s\u0142u\u017cba. \u017be biskup nie dzia\u0142a metod\u0105 nacisku i narzucania swej osobowo\u015bci, ale wydobywa z ludzi to, co w nich najlepsze i wyzwala z nich energi\u0119 duchow\u0105. P\u00f3\u017aniej zauwa\u017cono w tych s\u0142owach echo poucze\u0144, jakie \u015bw. Benedykt dawa\u0142 niegdy\u015b swym opatom: by rz\u0105dy ich nie by\u0142y zbyt ostre, tak aby najsilniejsi we wsp\u00f3lnocie widzieli dla siebie mo\u017cliwo\u015bci, ale i s\u0142absi bez l\u0119ku mogli si\u0119 rozwija\u0107.<\/p>\n

Lecz gdy wierni w po\u0142udniowej Anglii s\u0142uchali wtedy 53-letniego, nie znanego im jeszcze bli\u017cej zakonnika-arcybiskupa, patrzyli na pogodn\u0105 twarz, na kt\u00f3rej skupienie ustawicznie s\u0105siadowa\u0142o z prawie ch\u0142opi\u0119cym u\u015bmiechem, i przyjmowali te s\u0142owa z sympati\u0105, ma\u0142o kto chyba przewidywa\u0142, \u017ce szykuje si\u0119 zmiana ca\u0142ego stylu duszpasterstwa. Bo sk\u0105d mo\u017cna by\u0142o to wiedzie\u0107? Zmar\u0142y cztery miesi\u0105ce wcze\u015bniej kardyna\u0142 John Heenan, i jego poprzednicy w Westminsterze, William Godfrey i Bernard Griffin, byli ksi\u0105\u017c\u0119tami Ko\u015bcio\u0142a w ca\u0142ym tego s\u0142owa znaczeniu. \u0141\u0105czy\u0142o si\u0119 to z odpowiedni\u0105 wynios\u0142o\u015bci\u0105, podkre\u015blan\u0105 postaw\u0105 i ubiorem. Nie mog\u0142o by\u0107 inaczej, bo taki by\u0142 styl ich urz\u0119du w ca\u0142ym Ko\u015bciele, a tak\u017ce wymaga\u0142y tego okoliczno\u015bci w Anglii. Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki, odbudowywany po pe\u0142nej emancypacji w XIX wieku, potrzebowa\u0142 te\u017c symboli por\u00f3wnywalnych z anglika\u0144skimi. Ko\u015bci\u00f3\u0142 ten musia\u0142 by\u0107 widzialny, a \u015bwiadectwo potrzebowa\u0142o wtedy i takich form. Ale \u015bwiat i Ko\u015bci\u00f3\u0142 posoborowy zmienia\u0142 si\u0119 i rozumieli to najpierw ci, kt\u00f3rzy zadecydowali o wyborze ojca Basila Hume\u2019a (m\u00f3wi si\u0119, \u017ce kluczow\u0105 rol\u0119 w poszukiwaniu nast\u0119pcy kard. Heenana odegra\u0142 \u00f3wczesny legat apostolski w Londynie, arcybiskup Bruno Heim).<\/p>\n

Nie s\u0142owa, a przyk\u0142ad<\/strong><\/span><\/p>\n

Katolicy tutejsi s\u0105 \u015bwiadomi tego, \u017ce nie \u0142atwo jest m\u00f3wi\u0107 Anglikom o Bogu. Historia spowodowa\u0142a, \u017ce s\u0105 oni wyczuleni na wszelkie dysonanse czy fa\u0142szywe nuty; niedobrze reaguj\u0105 na nakazy, kt\u00f3rych nie rozumiej\u0105. Katolicyzm angielski w latach 70. nadal boryka\u0142 si\u0119 z inn\u0105 jeszcze trudno\u015bci\u0105: sta\u0142ej konieczno\u015bci prze\u0142amywania ju\u017c nie wrogo\u015bci, jak w dawnych wiekach, ale pokutuj\u0105cych, negatywnych stereotyp\u00f3w. Na przyk\u0142ad traktowania Ko\u015bcio\u0142a katolickiego, jako nie ca\u0142kowicie angielskiego, w skrajniejszych uj\u0119ciach jako \u201emisji Rzymu dla Irlandczyk\u00f3w mieszkaj\u0105cych w Anglii\u201d, no i garstki arystokrat\u00f3w, przewa\u017cnie maj\u0105cych w\u0142asnych kapelan\u00f3w, zwykle albo ze swych rodzin, albo z zagranicy. I cho\u0107 zapisano tony papieru, by udowodni\u0107, \u017ce stereotyp ten nie mia\u0142 podstaw na pewno ju\u017c w po\u0142owie tego wieku, niekt\u00f3rzy Anglicy sk\u0142onni byli patrze\u0107 na katolik\u00f3w jako ludzi lojalnych raczej wobec Rzymu ni\u017c Korony, do\u015b\u0107 tajemniczych i zamkni\u0119tych w swym kr\u0119gu. Straszy\u0142y dalekie widma krwawej Marii Tudor czy spisku prochowego Guy Fawkesa z 1605 r. Kardyna\u0142 Hume rozwia\u0142 je skutecznie, nie tyle s\u0142owami, co przyk\u0142adem z \u017cycia. Czo\u0142owy tygodnik katolicki \u201eThe Tablet\u201d napisa\u0142: \u201eA bishop by example\u201d.<\/p>\n

Symbolem przemiany by\u0142a wizyta kr\u00f3lowej El\u017cbiety II w katedrze westminsterskiej, w listopadzie 1995 r. Jako pierwszy od ponad 300 lat monarcha brytyjski, kr\u00f3lowa wzi\u0119\u0142a udzia\u0142 w katolickim nabo\u017ce\u0144stwie (nieszporach). W 170 lat po emancypacji katolicy doczekali si\u0119 tego dowodu uszanowania katolicyzmu w pe\u0142ni brytyjskiego. W nast\u0119pnym roku kr\u00f3lowa powo\u0142a\u0142a, pierwszy raz od Reformacji, katolickiego kapelana przy swym dworze, ale najbardziej wzruszaj\u0105cym gestem dla katolik\u00f3w, a s\u0105dz\u0105c z relacji prasowych, tak\u017ce dla og\u00f3\u0142u spo\u0142ecze\u0144stwa brytyjskiego, by\u0142o nadanie ci\u0119\u017cko ju\u017c choremu kardyna\u0142owi Orderu Zas\u0142ugi \u2013 jednego z najwy\u017cszych odznacze\u0144 brytyjskich i jedynego, kt\u00f3re kr\u00f3lowa przyznaje osobi\u015bcie. Jak pisa\u0142 \u201eTimes\u201d: dzi\u0119ki kardyna\u0142owi katolicyzm sta\u0142 si\u0119 zn\u00f3w naturaln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 \u017cycia angielskiego, i to bez jakiegokolwiek ust\u0119pstwa w fundamentalnych sprawach wiary katolickiej.<\/p>\n

Dwa narody, dwa wyznania<\/strong><\/span><\/p>\n

Od dawna t\u0142umaczono sukcesy duszpasterskie i przyw\u00f3dcze kardyna\u0142a Hume\u2019a zar\u00f3wno jego duchowo\u015bci\u0105, czyteln\u0105 i przyci\u0105gaj\u0105c\u0105, jak i kwintesencj\u0105 jego angielsko\u015bci. M\u00f3wiono o stylu duchowym angielskiego gentlemana, co by\u0142o w ustach angielskich najwy\u017csz\u0105 pochwa\u0142\u0105 i potwierdzeniem, \u017ce \u201ezna owce swoje\u201d. Nikt nie zaprzeczy, \u017ce zna\u0142. Ale drogi tej angielsko\u015bci nie by\u0142y tak proste. George Hume (imi\u0119 Basil przybra\u0142 w klasztorze) urodzi\u0142 si\u0119 2 marca 1923 r. w przemys\u0142owym Newcastle na p\u00f3\u0142nocy Anglii, jako trzecie z pi\u0119ciu dzieci w rodzinie szkocko-francuskiej. Ojciec jego, s\u0142ynny lekarz, Sir William Hume, szkocki protestant, wys\u0142any podczas I wojny \u015bwiatowej na front we Francji, pozna\u0142 tam c\u00f3rk\u0119 francuskiego pu\u0142kownika, katoliczk\u0119 Marie Elizabeth Tisseyre, i po wojnie j\u0105 po\u015blubi\u0142. Wiemy, \u017ce George wychowany by\u0142 po katolicku. \u017ce w domu m\u00f3wi\u0142 r\u00f3wnie\u017c po francusku, i ten dar absolutnej dwuj\u0119zyczno\u015bci (p\u00f3\u017aniej dosz\u0142y inne j\u0119zyki) okaza\u0142 si\u0119 cenny, gdy ju\u017c jako kardyna\u0142 przez 2 kadencje przewodniczy\u0142 w latach 70. i 80. nowo utworzonej Radzie Episkopat\u00f3w Europy i podczas Synod\u00f3w Biskup\u00f3w w Rzymie.<\/p>\n

Francuski katolicyzm matki po\u0142\u0105czy\u0142 si\u0119 z angielskim w s\u0142ynnej szkole benedykty\u0144skiej w Ampleforth, i tam ju\u017c w wieku 11 lat Hume odkry\u0142 zainteresowanie \u017cyciem zakonnym (wspomina\u0142 o tym ju\u017c jako kardyna\u0142). Ten benedykty\u0144ski o\u015brodek sta\u0142 si\u0119 jego rzeczywistym domem, a domem duchowym pozosta\u0142 pewnie i w czasach westminsterskich. Przysz\u0142y jeszcze studia w Oksfordzie (historia), w szwajcarskim Fribourgu (teologia), ale z niezliczonych jego uwag wiadomo, \u017ce w Ampleforth czu\u0142 si\u0119 najszcz\u0119\u015bliwszy: jako zakonnik, ksi\u0105dz, m\u0142ody pedagog, wreszcie dyrektor szko\u0142y i, od 1963 r. opat tamtejszej wsp\u00f3lnoty. Tam ukaza\u0142y si\u0119 wyra\u017anie jego zdolno\u015bci przyw\u00f3dcze, i to w czasach wielkich dyskusji nad istot\u0105 i granicami reform posoborowych. Debaty, wiod\u0105ce do podzia\u0142\u00f3w, nie omin\u0119\u0142y i angielskich benedyktyn\u00f3w, ale w\u015br\u00f3d tych burz ojciec Bazyli prowadzi\u0142 sw\u0105 wsp\u00f3lnot\u0119 pewn\u0105 r\u0119k\u0105. Cho\u0107 niekt\u00f3rzy twierdzili, \u017ce za ma\u0142o akcentuje si\u0142\u0119 urz\u0119du i zbyt sk\u0142onny jest polega\u0107 na perswazji, ta w\u0142a\u015bnie droga okaza\u0142a si\u0119 s\u0142uszna. Z tych czas\u00f3w pochodz\u0105 jego rozwa\u017cania dla wsp\u00f3\u0142braci, zebrane potem w ksi\u0105\u017cce \u201eSearching for God\u201d (W poszukiwaniu Boga). Ojciec Hume pisa\u0142 tam, \u017ce podzia\u0142y wyst\u0119puj\u0105 blisko powierzchni. Natomiast jednoczy ludzi to, co g\u0142\u0119bokie, a g\u0142\u0119bi\u0119 daje \u017cycie modlitwy. Ten wybitny teolog by\u0142 teologiem modlitwy, kt\u00f3ra by\u0142a jego si\u0142\u0105 i wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rej jednoczy\u0142 potem sw\u00f3j Ko\u015bci\u00f3\u0142.<\/p>\n

Wiadomo te\u017c, \u017ce ten niespodziewany wyb\u00f3r i wyrwanie z zacisza klasztornego na najbardziej eksponowane i odpowiedzialne stanowisko w Ko\u015bciele Anglii i Walii zrazu go przera\u017ca\u0142y. Na pewno do tego odnosi\u0142y si\u0119, zaskakuj\u0105ce by\u0107 mo\u017ce zrazu w jego ksi\u0105\u017ckach, s\u0142owa o momentach ciemno\u015bci. Wiedzia\u0142, \u017ce zadania nie tylko organizacyjne, ale przede wszystkim wynikaj\u0105ce z konieczno\u015bci prze\u0142amywania postaw oboj\u0119tno\u015bci religijnej i kontestacji, s\u0105 ogromne. Ale przyj\u0105\u0142 je w imi\u0119 Boskie, wybieraj\u0105c dewiz\u0119 „In Nomine Domini” (Papie\u017c Pawe\u0142 VI witaj\u0105c go pierwszy raz w Rzymie, pozdrowi\u0142 s\u0142owami: B\u0142ogos\u0142awiony, kt\u00f3ry idzie w imi\u0119 Pa\u0144skie).<\/p>\n

W ko\u015bciele i na forum<\/strong><\/span><\/p>\n

Formacja benedykty\u0144ska obok modlitwy dyktowa\u0142a dzia\u0142anie. Nowy kardyna\u0142 coraz cz\u0119\u015bciej by\u0142 obecny w mediach, broni\u0105c prawdy i warto\u015bci w \u017cyciu demokratycznym. Nie ba\u0142 si\u0119 debat. Wyst\u0119powa\u0142 zw\u0142aszcza przeciw relatywizacji zasad moralnych. Podobnie jak Papie\u017c Jan Pawe\u0142 II, kardyna\u0142 Hume wzywa\u0142 do budowania cywilizacji mi\u0142o\u015bci (vide wydana w 1988 r. ksi\u0105\u017cka \u201eTowards a Civilisation of Love\u201d).<\/p>\n

Sprawiedliwo\u015b\u0107 spo\u0142eczna i opcja na rzecz ubogich by\u0142y wa\u017cnymi filarami jego duszpasterstwa. Inicjowa\u0142 wiele akcji charytatywnych, np. w 1986 r. doprowadzi\u0142 do za\u0142o\u017cenia pierwszego o\u015brodka dla zagro\u017conej m\u0142odzie\u017cy, patronowa\u0142 stowarzyszeniu \u015bw. Wincentego a Paulo, zabiega\u0142 o pomoc bezdomnym, zw\u0142aszcza m\u0142odym. Zdesperowany, przed Bo\u017cym Narodzeniem w 1990 r. otworzy\u0142 sal\u0119 katedraln\u0105, by mogli schroni\u0107 si\u0119 w niej \u015bpi\u0105cy na ulicach ludzie bezdomni, do czasu znalezienia odpowiedniejszego pomieszczenia. Wiadomo, \u017ce prawie anonimowo odwiedza\u0142 biedak\u00f3w, chorych i bezdomnych, niekiedy z Dian\u0105, ksi\u0119\u017cn\u0105 Walii, z kt\u00f3r\u0105 wsp\u00f3\u0142dzia\u0142a\u0142 w tych dzie\u0142ach mi\u0142osierdzia.<\/p>\n

Ale domaga\u0142 si\u0119 te\u017c sprawiedliwo\u015bci publicznie, w strukturach politycznych i spo\u0142ecznych. Przed wyborami powszechnymi w 1997 r. Episkopat Anglii i Walii og\u0142osi\u0142 s\u0142ynny dokument The Common Good, m\u00f3wi\u0105cy, czym powinna by\u0107 troska polityk\u00f3w (i wyborc\u00f3w) o wsp\u00f3lne dobro. M\u00f3wi si\u0119 nieraz, \u017ce ten apel do sumie\u0144 przyczyni\u0142 si\u0119 do historycznego, lawinowego zwyci\u0119stwa Partii Pracy. Ale w najlepszej tradycji soborowej kardyna\u0142 by\u0142 z dala od polityki partyjnej. Je\u017celi niewiele mia\u0142 dobrego do powiedzenia o thatcheryzmie, to dlatego, \u017ce szed\u0142 on pod pr\u0105d wielu najbli\u017cszym mu zasadom. Ale dostrzegaj\u0105c sporo walor\u00f3w programu Nowej Labour, krytykowa\u0142 niekt\u00f3re punkty jej programu, np. jej podej\u015bcie do dopuszczalno\u015bci aborcji.<\/p>\n

Kardyna\u0142 osi\u0105gn\u0105\u0142 najwi\u0119cej rzetelno\u015bci\u0105 i spokojem argumentacji. R\u00f3wnie\u017c tym, \u017ce jego tak bystry intelekt nie onie\u015bmiela\u0142, \u017ce by\u0142 pomostem, a nie przeszkod\u0105 w porozumieniu z lud\u017ami r\u00f3\u017cnych \u015brodowisk, a tak\u017ce pokole\u0144. Dowodem jego \u015bwietnego kontaktu z najm\u0142odszymi by\u0142y ciesz\u0105ce si\u0119 wielkim powodzeniem nieformalne rekolekcje dla dzieci, z kt\u00f3rych powsta\u0142a ksi\u0105\u017ceczka \u201eBasil in Blunderland\u201d.<\/p>\n

Wiadomo, \u017ce Brytyjczycy niech\u0119tnie podchodz\u0105 do intelektualist\u00f3w, a zw\u0142aszcza intelektualist\u00f3w w sutannie. Kardyna\u0142 tak prowadzi\u0142 rozmow\u0119, \u017ce jego rozm\u00f3wca czu\u0142 si\u0119 cz\u0119sto m\u0105drzejszy i lepiej poinformowany ni\u017c by\u0142. Gdy mia\u0142 do czynienia z kim\u015b nerwowym, czy zastraszonym, stosowa\u0142 chwyt pochodz\u0105cy podobno z czas\u00f3w szkolnych. Zostawia\u0142 niezapi\u0119ty guzik w sutannie, czy troch\u0119 przekrzywiony ko\u0142nierzyk, tak \u017ceby rozm\u00f3wca wiedzia\u0142, \u017ce nie spotyka si\u0119 z doskona\u0142o\u015bci\u0105. Ale to \u015bwiadczy raczej o poczuciu humoru kardyna\u0142a ni\u017c wyrachowaniu. Bo naprawd\u0119 kluczem do jego osobowo\u015bci by\u0142a niew\u0105tpliwie pokora, tak niezwyk\u0142a przy jego talentach, i tak autentyczna, \u017ce natychmiast wyczuwalna. By\u0142y sekretarz kardyna\u0142a, biskup John Crowley podkre\u015bla\u0142 to w po\u017cegnalnym przem\u00f3wieniu w katedrze. Przypomnia\u0142, \u017ce ta w\u0142a\u015bnie pokora mia\u0142a by\u0107 rzekom\u0105 przeszkod\u0105 w obj\u0119ciu arcybiskupstwa. Komentowano wtedy: cz\u0142owiek tak pokorny nie poradzi sobie na tym stanowisku. Z pokor\u0105 sz\u0142a przychylno\u015b\u0107 wobec ludzi w og\u00f3le, tak\u017ce trudnych. By\u0107 mo\u017ce wystawiona by\u0142a na pr\u00f3b\u0119 tylko wtedy, gdy wyczuwa\u0142 niech\u0119\u0107 wobec religii i zamkni\u0119cie na duchowo\u015b\u0107. Cho\u0107 przys\u0142ugiwa\u0142o mu wiele tytu\u0142\u00f3w, najbardziej podobno lubi\u0142, gdy wierni zwracali si\u0119 do niego s\u0142owami: ojcze Basil. Poza uroczysto\u015bciami w katedrze widzia\u0142o si\u0119 go tylko w zwyk\u0142ej, czarnej sutannie.<\/p>\n

Pedagog, najlepiej rozumia\u0142 znaczenie szk\u00f3\u0142 katolickich, takich jak Ampleforth, Downside czy Stonyhurst i wielu innych, mniej znanych, w wychowaniu nowych pokole\u0144 katolik\u00f3w \u015bwiadomych swych mo\u017cliwo\u015bci, zada\u0144 i gotowych zajmowa\u0107 miejsca w \u017cyciu zawodowym i publicznym. A tak\u017ce roli prasy i wydawnictw, cementuj\u0105cych angielski, i szerzej \u2013 brytyjski katolicyzm. W ten spos\u00f3b 5-milionowa spo\u0142eczno\u015b\u0107 (oko\u0142o 10 procent og\u00f3\u0142u) jest bardziej widzialna i skuteczniejsza w dzia\u0142aniu ni\u017c z tych liczb by wynika\u0142o. A poszukuj\u0105cym kardyna\u0142 pokaza\u0142 katolicyzm jako atrakcyjn\u0105 propozycj\u0119 \u017cycia, przyci\u0105gaj\u0105c\u0105 wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie bardziej ni\u017c wzorce literackie G. K. Chestertona czy Grahama Greene\u2019a, kt\u00f3re odegra\u0142y sw\u0105 rol\u0119 kilkadziesi\u0105t lat temu.<\/p>\n

Z up\u0142ywem lat kardyna\u0142 Hume sta\u0142 si\u0119 czo\u0142owym autorytetem moralnym w kraju, o wp\u0142ywie przekraczaj\u0105cym granice wyzna\u0144 czy religii. Podano w Westminsterze, \u017ce w ostatnich tygodniach jego choroby nadchodzi\u0142y stosy list\u00f3w, zaczynaj\u0105cych si\u0119 od s\u0142\u00f3w: nie jestem katolikiem…, lub: nie jestem chrze\u015bcijaninem… ale chc\u0119 przes\u0142a\u0107 s\u0142owa podziwu i otuchy…<\/p>\n

Mimo tego podbudowania angielskiego katolicyzmu, kardyna\u0142 musia\u0142 jeszcze nieraz sprz\u0105ta\u0107 okruchy nieporozumie\u0144. Pami\u0119tam, \u017ce tak by\u0142o podczas wojny nad Zatok\u0105 Persk\u0105 w 1991 r. Chodzi\u0142o o spraw\u0119 niebagateln\u0105. Papie\u017c jednoznacznie skrytykowa\u0142 operacj\u0119 sojusznicz\u0105. W wojsku brytyjskim s\u0142u\u017cy wielu katolik\u00f3w. Czy zatem, pytano kardyna\u0142a w telewizji, katolicy b\u0119d\u0105 odmawia\u0107 wype\u0142nienia rozkaz\u00f3w? I kardyna\u0142, zawsze lojalny wobec Papie\u017ca i Stolicy Apostolskiej da\u0142 niezwyk\u0142\u0105 lekcj\u0119 i pos\u0142usze\u0144stwa i m\u0105dro\u015bci. Odpowied\u017a jego o\u015bmiel\u0119 si\u0119 podsumowa\u0107 tak, \u017ce Ojciec \u015awi\u0119ty apeluje do polityk\u00f3w o pok\u00f3j, dialog i wstrzymanie dzia\u0142a\u0144 zbrojnych, ale nie obarcza sumie\u0144 \u017co\u0142nierzy odpowiedzialno\u015bci\u0105 za zmian\u0119 los\u00f3w \u015bwiata. I tym przekona\u0142 s\u0142uchaczy, i zaoszcz\u0119dzi\u0142 wiele nerw\u00f3w.<\/p>\n

Kardyna\u0142 by\u0142 na pewno cz\u0142owiekiem pokoju; charakterystyczne, \u017ce by\u0142 przeciwnikiem broni nuklearnej, cho\u0107 nie da\u0142 si\u0119 wci\u0105gn\u0105\u0107 w polityczne, antynuklearne kampanie. Okoliczno\u015bci \u017cycia spowodowa\u0142y, \u017ce Basil Hume uwa\u017ca\u0142 zjednoczenie chrze\u015bcijan i dialog mi\u0119dzyreligijny za rzecz najbardziej naturaln\u0105. Tolerancja ojca-protestanta przynios\u0142a owoce. Jego ekumenizm nie ogranicza\u0142 si\u0119 do deklaracji czy wsp\u00f3lnych modlitw. Dba\u0142 o zbli\u017cenie na wielu poziomach i chyba ka\u017cda jego wypowied\u017a by\u0142a zasadniczo i naturalnie ekumeniczna. Dzia\u0142a\u0142 blisko z arcybiskupem Canterbury Robertem Runcie i nast\u0119pnym zwierzchnikiem Ko\u015bcio\u0142a anglika\u0144skiego, George Carey\u2019em, a tak\u017ce innymi przyw\u00f3dcami wyzna\u0144. To \u017ce Wielka Brytania daje \u015bwiatu przyk\u0142ad ekumenizmu w \u017cyciu codziennym jest w wielkiej mierze zas\u0142ug\u0105 kardyna\u0142a Hume\u2019a.<\/p>\n

Podobnie, jako cz\u0142owiek wychowany na styku kultury szkockiej, francuskiej i angielskiej, otwarty by\u0142 na inne narody, spotykaj\u0105c si\u0119 z nimi w podr\u00f3\u017cach i w swej diecezji. By\u0142 szczeg\u00f3lnie przyjazny wobec Polski i Polak\u00f3w. Okaza\u0142 to wiele razy, najdobitniej w czasie stanu wojennego, gdy wspiera\u0142 organizowanie dora\u017anej pomocy dla Polski, przyjmuj\u0105c Lecha Wa\u0142\u0119s\u0119 w swej arcybiskupiej rezydencji jeszcze przed polskim prze\u0142omem, co bardzo \u015bci\u0105gn\u0119\u0142o na Polsk\u0119 uwag\u0119 medi\u00f3w, a potem w\u0142\u0105czaj\u0105c si\u0119 w likwidowanie gospodarczych skutk\u00f3w Ja\u0142ty. Dzi\u0119kowa\u0142 mu za to poparcie ju\u017c wcze\u015bniej ksi\u0105dz prymas Glemp, a na pogrzebie \u017cegna\u0142 w imieniu Episkopatu Polski. Za emigracj\u0119 i Poloni\u0119 dzi\u0119kowa\u0142 jej opiekun duchowy, w ci\u0105gu lat cz\u0119sty go\u015b\u0107 u kardyna\u0142a, arcybiskup Szczepan Weso\u0142y.<\/p>\n

\u201eOrate pro me…\u201d<\/strong><\/span><\/p>\n

Spos\u00f3b, w jaki kardyna\u0142 Hume \u017cegna\u0142 si\u0119 w kwietniu ze swoj\u0105 diecezj\u0105 i Ko\u015bcio\u0142em wywo\u0142a\u0142 silne echo, tak\u017ce za granic\u0105. Te s\u0142owa by\u0142y tak proste i szczere jak jego \u017cycie. Powiedzia\u0142, \u017ce jest chory na raka. \u017be chce pracowa\u0107 dop\u00f3ki b\u0119dzie m\u00f3g\u0142, ale prosi\u0142 o wyrozumia\u0142o\u015b\u0107, bo si\u0142 b\u0119dzie ubywa\u0107. Jest wdzi\u0119czny Bogu za ten czas dany na przygotowanie do drogi, za spok\u00f3j, kt\u00f3ry odczuwa. Przysz\u0142o\u015b\u0107 jego jest w Bo\u017cych r\u0119kach. Prosi\u0142 o pami\u0119\u0107 w modlitwie.<\/p>\n

W swojej ksi\u0105\u017cce \u201eTajemnica Krzy\u017ca\u201d Kardyna\u0142 zaleca\u0142 wiernym adoracj\u0119 wizerunku Chrystusa Ukrzy\u017cowanego, jako \u017ar\u00f3d\u0142o si\u0142y i drogowskaz w rozterkach \u017cycia. Jest tam wiele s\u0142\u00f3w o cierpieniu. Mi\u0119dzy innymi te, \u017ce gdy zbli\u017ca si\u0119 kres, i gdy nie ma ju\u017c si\u0142 na wypowiedzenie modlitwy, samo wpatrywanie si\u0119 w Krzy\u017c jest modlitw\u0105. Ksi\u0119\u017ca z otoczenia kardyna\u0142a podali, \u017ce tak w\u0142a\u015bnie w Krzy\u017c wpatrywa\u0142 si\u0119 on w ostatnich chwilach swego \u017cycia.<\/p>\n

Kardyna\u0142 Hume traktowa\u0142 swe \u017cycie jako pielgrzymk\u0119. Sw\u00f3j notatnik duchowy zatytu\u0142owa\u0142 \u201eTo be a Pilgrim\u201d, By\u0107 pielgrzymem. Przez ponad trzydzie\u015bci lat w tej pielgrzymce szed\u0142 na czele swej wsp\u00f3lnoty i Ko\u015bcio\u0142a. W d\u0142ugich szeregach ludzi, sk\u0142adaj\u0105cych przez kilka dni przed pogrzebem ostatni ho\u0142d kardyna\u0142owi s\u0142ysze\u0107 mo\u017cna by\u0142o s\u0142owa o pustce duchowej, kt\u00f3r\u0105 po jego odej\u015bciu odczuwaj\u0105 wierni. Pustka, smutek, tak \u2013 odpowiedzia\u0142 kto\u015b inny. Ale przecie\u017c \u015bwiat\u0142o nie zgas\u0142o.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

17 czerwca 1999 r. zmar\u0142 kardyna\u0142 George Basil Hume, jeden z najwybitniejszych duchownych Ko\u015bcio\u0142a katolickiego w Anglii i Walii. Przez 23 lata by\u0142 g\u0142ow\u0105 tego Ko\u015bcio\u0142a. Przypomnijmy Jego sylwetk\u0119. <\/p>\n","protected":false},"author":1435,"featured_media":15016,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[101],"tags":[],"class_list":["post-42877","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-artykuly-historia-pl"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42877","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1435"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=42877"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42877\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":50222,"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42877\/revisions\/50222"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15016"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=42877"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=42877"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/veritasfoundation.co.uk\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=42877"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}